Testi i natyralizimit në Cyrih: gjeografia e Zvicrës dhe e Cyrihut
Çfarë përfshin kjo fushë
Fusha e gjeografisë (Geografie) pyet për peizazhet, ujërat, kufijtë dhe rajonet gjuhësore të Zvicrës, për popullsinë dhe ekonominë e saj, si dhe për gjeografinë e kantonit të Cyrihut. Disa pyetje tregojnë një fotografi, për shembull të një mali të njohur, dhe ju kërkojnë ta emërtoni.
Më poshtë janë faktet që duhet të dini, me fjalët tona. Ne nuk riprodhojmë pyetjet e kantonit.
Peizazhet dhe madhësia
- Zvicra ka tre rajone të mëdha: Jurën, Mittellandin (Rrafshnaltën Zvicerane) dhe Alpet. Shumica e njerëzve jetojnë në Mittelland.
- Zvicra nuk ka dalje në det. Ajo shtrihet rreth 220 km nga veriu në jug dhe rreth 350 km nga lindja në perëndim.
- Maja më e lartë është Dufourspitze. Matterhorni, me formën e tij piramidale, është mali më i njohur.
- Graubündeni është kantoni më i madh për nga sipërfaqja. Valaisi është një kanton tipik malor.
- Simploni, Gotthardi dhe Shën Bernardi i Madh janë qafa alpine. Tuneli bazë i Gotthardit është tuneli hekurudhor më i gjatë në botë, dhe rrjeti hekurudhor zviceran është një nga më të dendurit në botë.
Ujërat dhe klima
- Rini derdhet në Detin e Veriut, Rona në Mesdhe.
- Zvicra ka shumë ujë dhe prodhon një pjesë të madhe të energjisë elektrike në hidrocentrale.
- Föhni është një erë e ngrohtë dhe e thatë nga jugu.
- Ngrohja globale i bën akullnajat të tkurren, dhe pylltarët mbjellin lloje pemësh që e përballojnë më mirë nxehtësinë. Planifikimi i territorit i mbron peizazhet nga ndërtimet.
Fqinjët dhe gjuhët
- Zvicra kufizohet me Gjermaninë (në veri), Austrinë dhe Lihtenshtajnin (në lindje), Italinë (në jug) dhe Francën (në perëndim).
- Ka katër gjuhë kombëtare: gjermanishten, frëngjishten, italishten dhe retoromanishten.
- Frëngjishtja flitet në Romandi (Welschland), italishtja në Ticino, dhe retoromanishtja në Graubünden. Fribourgu është një kanton dygjuhësh (frëngjisht dhe gjermanisht).
- Röstigraben është ndarja kulturore midis Zvicrës gjermanishtfolëse dhe asaj frëngjishtfolëse.
Popullsia dhe ekonomia
- Katalogu përdor shifra të vitit 2020: rreth 8.6 milionë banorë, rreth një e katërta prej tyre pa shtetësi zvicerane (rreth 2.1 milionë). Afërsisht dy të tretat e popullsisë së huaj vijnë nga vendet e BE-së. Që atëherë popullsia është rritur; Zyra Federale e Statistikave publikon shifrat aktuale.
- Cyrihu është qyteti më i madh dhe kantoni me më shumë banorë.
- Bashkimi Evropian është partneri tregtar më i rëndësishëm i Zvicrës.
Kantoni i Cyrihut
- Kantoni ndodhet në Mittelland, në veri të Zvicrës, dhe kufizohet me Gjermaninë.
- Ai ka gjashtë kantone fqinje: Aargau, Schaffhausen, Thurgau, St. Gallen, Schwyz dhe Zug.
- Kryeqyteti i tij është qyteti i Cyrihut. Tre qytetet më të mëdha janë Cyrihu, Winterthuri dhe Usteri.
- Kantoni ka 12 rrethe dhe 160 komuna politike, si dhe më shumë se 1.5 milionë banorë.
- Liqeni më i madh është Liqeni i Cyrihut, i ndjekur nga Greifensee; në kanton ndodhet edhe Pfäffikersee.
- Nëpër kanton rrjedh Limmati; Sihli bashkohet me të në qytetin e Cyrihut. Tössi rrjedh nëpër Winterthur.
- Kodrat përgjatë Liqenit të Cyrihut janë Uetliberg, Albis dhe Pfannenstiel.
- Aeroporti i Cyrihut ndodhet në territorin e Klotenit. Kështjella e Kyburgut ndodhet në kanton.
- Rreth 41 për qind e sipërfaqes së kantonit është tokë bujqësore.
Si ta mësoni këtë fushë
Përdorni një hartë. Gjeni tre rajonet, lumenjtë e mëdhenj dhe ku derdhen, vendet fqinje dhe rajonet gjuhësore. Për Cyrihun, vizatoni kantonin me liqenet, lumenjtë, tre qytetet më të mëdha dhe gjashtë fqinjët. Pyetjet me fotografi janë më të lehta nëse keni parë foto të vendeve më të njohura.
Hapi tjetër
Praktikojeni këtë fushë me pyetjet falas. Fushat e tjera: Demokracia dhe federalizmi, Shteti social dhe shoqëria civile, Historia, Kultura dhe kultura e përditshme. Temat kantonale dhe komunale: Kantoni dhe komunat e Cyrihut.